Od połowy października pytamy, gdzie krakowianie mogą się schronić, gdyby zawyły syreny. To czwarty tekst z tej serii (pierwszy, drugi, trzeci). 10 listopada miasto odpowiedziało na nasz wniosek uzupełniający. Odpowiedź ma jedną stronę i nie zawiera ani jednej nowej liczby.

Co już wiemy

  • W rejestrze punktów schronienia Państwowej Straży Pożarnej Kraków ma dziś 3097 punktów, z czego 1860 oznaczono jako dostępne „na żądanie”, a 1098 jako całodobowe (wersja rejestru z 16 listopada; w październiku było 3013 i 1742). Rejestr nie podaje, ilu ludzi zmieści się w którymkolwiek z nich.
  • Według miasta (27 października) w Krakowie nie ma żadnego obiektu oficjalnie uznanego za schron lub ukrycie według przepisów obowiązujących od 2025 r.
  • Miasto zleciło straży i nadzorowi budowlanemu sprawdzenie 797 obiektów. Wróciło 631 opinii, 58 obiektów można by dostosować.
  • Wszystkie 35 wniosków Krakowa o pieniądze z rządowego programu na ekspertyzy i projekty (8,6 mln zł) zostały w 2026 r. odrzucone.

Mapa i ranking dzielnic

Przenieśliśmy rejestr straży na mapę Krakowa, na której sprawdzisz najbliższe punkty i to, czy są całodobowe. Policzyliśmy też, jak wygląda to w dzielnicach. Różnice są ogromne. Na Prądniku Białym 319 z 333 punktów (96 proc.) otwiera się tylko „na żądanie”, a całodobowych jest 13. W Mistrzejowicach nie ma ani jednego punktu całodobowego. Na drugim biegunie są Krowodrza i Bronowice, gdzie ponad 80 proc. punktów jest dostępnych przez całą dobę.

DzielnicaPunktyCałodobowe„Na żądanie”% „na żądanie”
Prądnik Biały3331331995,8%
Prądnik Czerwony209719593,3%
Mistrzejowice6405992,2%
Nowa Huta2152318686,5%
Grzegórzki2765521176,4%
Bieńczyce3662672,2%
Stare Miasto2004614371,5%
Czyżyny1784912469,7%
Wzgórza Krzesławickie36102569,4%
Podgórze27610614050,7%
Swoszowice79393645,6%
Zwierzyniec121635545,5%
Bieżanów-Prokocim153766945,1%
Dębniki32415714043,2%
Łagiewniki-Borek Fałęcki99513939,4%
Podgórze Duchackie1501073724,7%
Krowodrza2181793817,4%
Bronowice1291111713,2%

Wyliczenie redakcji na podstawie współrzędnych z rejestru punktów schronienia PSP (wersja z 16 listopada 2026 r.) i granic dzielnic. Punkty dostępne w określonych godzinach liczymy tylko w kolumnie „Punkty”. Mapa i pełna tabela.

Liczby „nie są informacją publiczną”

Poprosiliśmy o rozbicie 631 opinii na kategorie (schrony, ukrycia, miejsca doraźnego schronienia, obiekty do dostosowania), o łączną pojemność 58 obiektów możliwych do dostosowania i o to, co dzieje się z pozostałymi 166 zleceniami. Odpowiedź:

Szczegółowe dane będące przedmiotem zapytania w punktach od 1 do 3 nie stanowią informacji publicznej zgodnie z art. 28, art. 113 oraz art. 129 ustawy z dnia 5 grudnia 2024 roku o ochronie ludności i obronie cywilnej.

Miasto nie wyjaśnia, który z tych przepisów i dlaczego miałby obejmować na przykład liczbę kontroli, które jeszcze nie wróciły, albo termin zakończenia inwentaryzacji. Nie pytaliśmy o adresy, które mogłyby być chronione, tylko o liczby zbiorcze. Jeśli urząd uważa, że jakąś informację publiczną może zataić, ustawa o dostępie do informacji publicznej wymaga wydania decyzji o odmowie, od której przysługuje odwołanie i skarga do sądu. Takiej decyzji nie dostaliśmy.

Na pytanie, jak brak schronów ma się do danych z lat 2022–2023 (9 schronów i 355 ukryć dla ponad 42 tys. osób) i do wcześniejszej deklaracji, że w budowlach ochronnych schroni się ok. 210 tys. krakowian, miasto odpisało, że te liczby „wynikają z nieaktualnych już przepisów”. Jakie dane są aktualne, nie napisało.

Kto otworzy drzwi

Najważniejsze było dla nas pytanie szóste: czy istnieje dokument, który mówi, kto i w jakim czasie otwiera mieszkańcom punkty „na żądanie” (w październiku było ich 1742, dziś 1860), zwłaszcza w nocy. Miasto odpowiedziało przepisem ustawy:

(…) w razie ogłoszenia alarmu (…), w szczególności alarmu o zagrożeniu uderzeniem z powietrza, właściciel lub zarządca obiektu, w którym znajduje się punkt schronienia, udostępnia go w miarę możliwości osobom chroniącym się przed zagrożeniem, na czas trwania tego zagrożenia.

Nie napisało, czy taki dokument istnieje. Nie wskazało żadnej osoby, numeru telefonu ani czasu, w jakim drzwi mają być otwarte. Z odpowiedzi wynika więc tyle: o trzeciej w nocy wszystko zależy od tego, czy właściciel albo zarządca budynku będzie na miejscu i czy będzie „w stanie”.

Dwie wersje o pieniądzach

Miasto w piśmie z 10 listopada podaje, że Małopolski Urząd Wojewódzki jako uzasadnienie odrzucenia 35 wniosków wskazał, iż zadanie „nie znalazło finansowania w 2026 roku”. Biuro Wojewody napisało nam 4 listopada coś innego: wnioski Krakowa opiewały na kwoty „powyżej przyjętego limitu”, w wielu przypadkach dotyczyły całych budynków, a nie tylko części ochronnych, a dotując ekspertyzę, wojewoda „powinien mieć zaplanowane środki finansowe na kontynuację zadania”. Według wojewody w kolejnej turze Kraków złożył cztery wnioski, ale z dwóch się wycofał.

Nie zgadzają się też kwoty za 2025 r. Miasto podało nam, że na obiekty zbiorowej ochrony dostało 678 111,04 zł. Z listy Biura Wojewody wynika 1 076 437,69 zł na trzy zadania przy zakładach uzdatniania wody (Rudawa, Bielany, Raba). Obie instytucje poprosimy o wyjaśnienie.

Co możesz zrobić już teraz

  • Sprawdź najbliższe punkty na naszej mapie albo w oficjalnej aplikacji straży i zobacz, czy są całodobowe, czy „na żądanie”.
  • Zainstaluj aplikację Regionalnego Systemu Ostrzegania albo włącz alerty RCB w telefonie, żeby dostawać komunikaty o zagrożeniach.
  • Jeśli mieszkasz w bloku, zapytaj zarządcę, czy w budynku jest punkt schronienia i kto ma do niego klucze. Jeśli dostaniesz odpowiedź, napisz do nas.

Co dalej

Kierujemy do miasta pismo z wezwaniem do wydania decyzji w sprawie danych, których nie dostaliśmy, oraz z pytaniami: które dane o schronach są dziś wiążące, czy procedura otwierania punktów „na żądanie” istnieje, dlaczego miasto wycofało dwa wnioski, skąd różnica w kwotach i czy Kraków zgłosił inwestycje do nowego rządowego programu na lata 2027–2031. Jeśli urząd odmówi decyzją, odwołamy się. Całą korespondencję publikujemy w Rozliczamy: schrony.

Komentarz: „w miarę możliwości” to nie jest plan

Poniżej opinia autora.

Po sobotnim zamachu wiele osób pyta mnie, czy Kraków jest bezpieczny. Rozumiem to pytanie. Przez jeden weekend zobaczyliśmy, że rzeczy, o których myśleliśmy, że zdarzają się gdzie indziej, mogą się zdarzyć na naszym Rynku. Służby zareagowały w minuty. Właśnie dlatego tak trudno mi przyjąć odpowiedź, że w razie alarmu w nocy schron otworzy ktoś „w miarę możliwości”.

Nie oczekuję, że miasto poda adresy wszystkich schronów. Oczekuję, że powie, ilu ludzi może się dziś gdziekolwiek schronić i kto ma klucz. Te dwie liczby nie są tajemnicą wojskową. To minimum, które należy się mieszkańcom, płacącym za program ochrony ludności z własnych podatków. Na razie mamy 3097 punktów na mapie, żadnego oficjalnego schronu i przepis zamiast procedury.

Grzegorz Bąk

Dokumenty

Źródła: pisma Urzędu Miasta Krakowa OC-01.1431.54.2026 i OC-01.1431.57.2026, odpowiedź Biura Wojewody Małopolskiego z 4 listopada 2026 r., rejestr punktów schronienia Komendanta Głównego PSP (wersja z 14 października 2026 r.), ustawa z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej. Stan na 16 listopada 2026 r.