Prawie co druga karetka czeka pod SOR-em ponad pół godziny. Ministerstwo: „niedopuszczalne”

W październiku zapytaliśmy wojewodę małopolskiego, co robi z długimi kolejkami na krakowskich SOR-ach. Odpisał, że monitoruje oddziały, pisze do szpitali i do NFZ. Poprosiliśmy więc o te pisma. 10 listopada dostaliśmy 37 plików: korespondencję wojewody ze szpitalami, z NFZ i cytowane w niej pisma Ministerstwa Zdrowia od stycznia do listopada 2026 r. Przeczytaliśmy wszystkie. Najważniejsze dokumenty publikujemy na dole tekstu.

Karetka pod szpitalem to karetka, której nie ma na ulicy

Gdy zespół ratownictwa przywozi pacjenta na SOR, powinien go przekazać i odjechać. Według wytycznych, na które powołują się ministerstwo, wojewoda i NFZ, przekazanie nie powinno trwać dłużej niż 15 minut. Dopóki pacjent leży w karetce pod szpitalem, ta karetka nie pojedzie do nikogo innego. Wojewoda pisał o tym sam do NFZ w lutym: brak wolnych zespołów „to z kolei wydłużony czas oczekiwania przez osoby wymagające pilnej pomocy medycznej”.

Liczby z danych wojewody

W tabeli, którą wojewoda rozesłał szpitalom w sierpniu, są dane z systemu dowodzenia ratownictwem (SWD PRM) za każdy miesiąc pierwszego półrocza 2026 r. Zsumowaliśmy je:

Wyliczenie redakcji: suma przypadków z miesięcy I–VI podzielona przez sumę przyjazdów karetek. Źródło: tabela Wydziału Zdrowia Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego z 21 sierpnia 2026 r. (plik).

Uniwersytecki przyjmuje najwięcej karetek w Krakowie, a mimo to ponad pół godziny czeka tam co czternasta. Pod Wojskowym i u Rydygiera prawie co druga.

Z najnowszego pisma NFZ (4 listopada) wynika, że w trzecim kwartale w całej Małopolsce karetka czekała pod szpitalem ponad godzinę 2328 razy. Najwięcej takich przypadków było pod Szpitalem Wojskowym (468), u Rydygiera (445), w Narutowiczu (420) i w Żeromskim (159). Te cztery krakowskie SOR-y odpowiadają razem za 64 proc. wszystkich godzinnych oczekiwań w województwie. Według tej samej analizy NFZ w Szpitalu Wojskowym tylko 23 proc. przekazań zmieściło się w 15 minutach, a średni czas oczekiwania wyniósł 36 minut (mediana 30 minut).

Ministerstwo: „stan niedopuszczalny”

Najostrzej o Szpitalu Wojskowym pisze Ministerstwo Zdrowia. Wojewoda cytuje jego czerwcowe pismo w liście do dyrektora szpitala z 21 lipca:

W raporcie dobowym z SWD PRM z 22 czerwca 2026 r. (…) w zakresie 15 najdłuższych odnotowanych czasów oczekiwania ZRM przed SOR/IP na terenie całego kraju, aż 8 należy do szpitali z terenu województwa małopolskiego, z czego 7 oznacza kilkugodzinne oczekiwanie przed SOR 5 Szpitala Wojskowego w Krakowie. (…) 5 Wojskowy Szpital Kliniczny w Krakowie notorycznie przetrzymuje ZRM przed SOR. (…) Powyższy stan jest niedopuszczalny z uwagi na bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów, jak też blokowanie ZRM.

Według ministerstwa w 2025 r. tylko 25,35 proc., a od stycznia do czerwca 2026 r. 21,78 proc. przekazań pacjentów z karetek do SOR-u tego szpitala zmieściło się w 15 minutach. Średnia krajowa to 73,45 proc. Najdłużej karetka czekała tam wtedy 3 godziny 29 minut (pismo wojewody z 21 lipca).

Dziesięć miesięcy korespondencji

• Styczeń. Ministerstwo Zdrowia zgłasza wojewodzie przypadki wielogodzinnego czekania karetek w Małopolsce, m.in. dwa razy pod Narutowiczem (2 h 43 min i 2 h 32 min) i raz u Rydygiera (2 h 32 min).
• Luty. Wojewoda prosi NFZ o kontrole szpitali z listy ministerstwa.
• 3 marca. Wojewoda pisze do Narutowicza i Rydygiera: prosi o wyjaśnienia i „o podjęcie działań naprawczych” (pismo do Rydygiera, do Narutowicza).
• 11 czerwca. NFZ odpowiada, że przeprowadził postępowania wyjaśniające, ale „brak jest na chwilę obecną przesłanek do złożenia wniosku o przeprowadzenie kontroli doraźnej”. Sam wydłużony czas oczekiwania, „bez stwierdzenia innych dodatkowych nieprawidłowości w realizacji umowy, nie stanowi wystarczającego uzasadnienia” (pismo NFZ).
• 24 czerwca. Ministerstwo pisze o Szpitalu Wojskowym: „notorycznie przetrzymuje”, „niedopuszczalne”.
• 21 lipca. Wojewoda prosi Szpital Wojskowy o wyjaśnienia i działania naprawcze, a NFZ o analizę i „ewentualne podjęcie działań kontrolnych”.
• Sierpień. Wojewoda ponagla NFZ. NFZ odpisuje, że na lutowe pismo odpowiedział już w czerwcu, a „system potwierdził jej odebranie”, i wysyła odpowiedź jeszcze raz (pismo NFZ z 12 sierpnia).
• Wrzesień. Ministerstwo odpowiada, że NFZ jako płatnik ma narzędzia do oceny umów i eliminowania nieprawidłowości. Wojewoda przekazuje to NFZ i pisze, że problem to „istotne zagrożenie dla sprawnego funkcjonowania systemu” (pismo z 22 września). Szpitalom pisze o „utrzymywaniu się negatywnego trendu”.
• 4 listopada. NFZ przysyła analizę za trzeci kwartał, przypomina szpitalom zasady i proponuje… spotkanie wojewody, koordynatorów ratownictwa i dysponentów karetek (pismo NFZ).

W żadnym z dokumentów, które dostaliśmy, nie ma decyzji, która nakładałaby na szpital obowiązek albo sankcję. Wojewoda „prosi”, „ponawia prośbę” i „zwraca uwagę”. NFZ prowadzi „postępowania wyjaśniające”. Ministerstwo pisze, że stan jest niedopuszczalny. Karetki nadal stoją.

Co odpowiadają szpitale

Szpital Rydygiera wyjaśnił w marcu, że 15 stycznia powodem był „całkowity brak miejsc zarówno w Oddziale Ratunkowym, jak i w oddziałach o profilu zachowawczym”. Tego dnia SOR przyjął 100 pacjentów, „co stanowi granicę wydolności” (pismo).

Szpital Narutowicza (p.o. kierownik SOR) odpisał, że oddział ma 13 łóżek, a bywa, że w pół godziny przyjeżdża sześć karetek. Zaproponował, żeby „uważniej zwracać uwagę na tempo wysyłania chorych zespołami ZRM”, i ocenił, że „pacjenci nadużywają pomocy ZRM”.

Szpital Wojskowy odpisał w sierpniu, że jego SOR ma siedem stanowisk obserwacyjnych, a dziennie zgłasza się tam 120–130 pacjentów. W nocy z 21 na 22 czerwca przyjęto 122 osoby. „Wydłużony czas oczekiwania Zespołów Ratownictwa Medycznego jest zatem skutkiem, a nie przyczyną istniejącego problemu” – napisał zastępca dyrektora ds. lecznictwa. Szpital wskazuje na brak łóżek na oddziałach, trudności z przekazywaniem pacjentów do ZOL i DPS oraz niewydolną podstawową opiekę zdrowotną (pismo).

Kierowniczka SOR Szpitala Wojskowego napisała też, że według danych Wydziału Zdrowia „jedynie około 8% pacjentów przywiezionych do SOR przez Zespoły Ratownictwa Medycznego” trafia potem na oddział, i postuluje analizę decyzji ratowników (pismo z 16 lipca). Sprawdziliśmy tę liczbę. W lipcowym zestawieniu wojewody 7,8 proc. to najpewniej odsetek wszystkich pacjentów SOR w województwie, którzy przyjechali karetką i zostali przyjęci na oddział, a nie odsetek samych pacjentów z karetek. Wskazuje na to sąsiednia kolumna tej samej tabeli, w której 20,5 proc. to odsetek wszystkich pacjentów SOR przeniesionych na oddziały. Zapytamy szpital i wojewodę, skąd ta interpretacja.

Szpitale mają rację w jednym: przyczyny leżą także poza SOR-em. Brakuje łóżek na oddziałach, miejsc w opiece długoterminowej i lekarzy rodzinnych dostępnych wieczorem. Wojewoda w lipcu zwracał uwagę, że niektóre szpitale w województwie zabezpieczają dla pacjentów z SOR średnio mniej niż pięć łóżek dziennie, przy średniej 18. To jednak nie zwalnia nikogo z odpowiedzialności za to, co dzieje się pod drzwiami oddziału.

Co nam napisał wojewoda w październiku

27 października wojewoda odpowiedział nam, że średni czas oczekiwania karetek pod krakowskimi SOR-ami w 2026 r. wynosił od 12 do 36 minut. To prawda, ale średnia ukrywa skalę. Z jego własnych danych wynika, że pod dwoma szpitalami prawie co druga karetka stała dłużej niż pół godziny, a w trzecim kwartale pod czterema krakowskimi SOR-ami ponad 1400 razy dłużej niż godzinę. Pytaliśmy też, czy wojewoda w 2026 r. nakazał któremuś szpitalowi działania naprawcze. W przesłanych dokumentach są wyłącznie prośby.

O co zapytamy

• Wojewodę: czy i kiedy odbędzie się spotkanie proponowane przez NFZ, czy wydał lub wyda któremuś szpitalowi polecenie działań naprawczych i jakie ma narzędzia, poza pismami.
• NFZ: jak zakończyły się postępowania wyjaśniające wobec Szpitala Wojskowego i czy po stanowisku ministerstwa ze września zmienił zdanie w sprawie kontroli.
• Szpitale: ile łóżek dziennie zabezpieczają dla pacjentów z SOR i co zmieniły od wiosny.

Komentarz: karetka nie może czekać na kolejne pismo

Poniżej opinia autora.

Wyobraź sobie, że dzwonisz pod 112, bo ktoś bliski upadł i nie oddycha równo. Dyspozytor mówi, że karetka zaraz będzie. Nie wie jednak, że najbliższa od czterdziestu minut stoi pod Szpitalem Wojskowym z pacjentem, którego nie ma gdzie położyć. Ten pacjent też jest czyimś bliskim i też leży w ciasnej karetce zamiast na oddziale.

Przeczytałem 37 dokumentów i nie znalazłem w nich złej woli. Znalazłem coś gorszego: system, w którym każdy robi dokładnie to, co do niego należy, i nic się nie zmienia. Ministerstwo pisze, że jest niedopuszczalnie. Wojewoda prosi. NFZ wyjaśnia, że bez innych naruszeń umowy nie ma podstaw do kontroli. Szpital odpowiada, że to skutek, a nie przyczyna. Po dziesięciu miesiącach najodważniejszą propozycją na stole jest spotkanie.

Nie oczekuję, że wojewoda wybuduje szpitalowi nowy SOR. Oczekuję, że ktoś w końcu powie głośno: od dziś za każdą karetkę stojącą pod szpitalem dłużej niż godzinę ktoś odpowiada z imienia i nazwiska. Bo dziś, jak widać w tych pismach, nie odpowiada nikt. Karetka nie może czekać na kolejne pismo.

Grzegorz Bąk

Dokumenty

• Wojewoda do 5. Wojskowego Szpitala Klinicznego, 21 lipca 2026 r. (z cytatem pisma Ministerstwa Zdrowia)
• Kierowniczka SOR 5. Wojskowego do wojewody, 16 lipca 2026 r. (skan)
• 5. Wojskowy do wojewody, 6 sierpnia 2026 r.
• Wojewoda do Szpitala Rydygiera, 3 marca 2026 r. i odpowiedź szpitala, 18 marca 2026 r. (skan)
• Wojewoda do Szpitala Narutowicza, 3 marca 2026 r.
• NFZ do wojewody, 11 czerwca 2026 r., 12 sierpnia 2026 r., 4 listopada 2026 r.
• Wojewoda do NFZ, 22 września 2026 r.
• Dane SWD PRM o czasach oczekiwania karetek, I półrocze 2026 r. (arkusz)

Wcześniej w cyklu: ile zarabiają lekarze na krakowskich SOR-ach i obsada i finanse SOR-ów. Aktualne czasy oczekiwania: krakowskiraport.pl/sor. Cała korespondencja: Rozliczamy.

Źródła: dokumenty przekazane przez Małopolski Urząd Wojewódzki 10 listopada 2026 r. w odpowiedzi na wniosek Krakowskiego Raportu z 28 października; odpowiedź Wojewody z 27 października 2026 r. Wyliczenia odsetków z tabeli SWD PRM wykonała redakcja.